Στην Αναλυτική Γεωμετρία, ο κύκλος που εφάπτεται και στους δύο άξονες, x και y, αποτελεί μια ειδική και σημαντική περίπτωση. Η γνώση αυτής της ιδιότητας μας επιτρέπει να βρίσκουμε την εξίσωση του κύκλου πολύ πιο εύκολα, χωρίς να χρειάζονται πολύπλοκες πράξεις.
Βασική Αρχή
Όταν ένας κύκλος εφάπτεται σε έναν άξονα, η απόσταση του κέντρου του από αυτόν τον άξονα είναι ίση με την ακτίνα του.
Επομένως, αν ένας κύκλος εφάπτεται και στους δύο άξονες, τότε:
Η απόσταση του κέντρου από τον άξονα x είναι ίση με την ακτίνα r.
Η απόσταση του κέντρου από τον άξονα y είναι επίσης ίση με την ακτίνα r.
Αυτό σημαίνει ότι οι συντεταγμένες του κέντρου (x0,y0) θα είναι αριθμητικά ίσες με την ακτίνα, δηλαδή και .
ΕΞΊΣΩΣΗ ΚΎΚΛΟΥ
Η γενική εξίσωση ενός κύκλου με κέντρο K(x0,y0) και ακτίνα r είναι:
Ανάλογα με το τεταρτημόριο στο οποίο βρίσκεται το κέντρο, έχουμε τέσσερις περιπτώσεις:
| Τεταρτημόριο | Συντεταγμένες Κέντρου | Εξίσωση Κύκλου |
| 1ο () | K(r,r) | |
| 2ο () | K(−r,r) | |
| 3ο () | K(−r,−r) | |
| 4ο () | K(r,−r) |
Εφαρμογή στην Επίλυση Προβλημάτων
Αυτή η "συντόμευση" είναι ιδιαίτερα χρήσιμη σε ασκήσεις όπου δίνεται ένα σημείο από το οποίο διέρχεται ο κύκλος.
Παράδειγμα: Έστω ένας κύκλος που εφάπτεται στους άξονες και διέρχεται από το σημείο A(2,1).
Το σημείο A(2,1) βρίσκεται στο πρώτο τεταρτημόριο, άρα και το κέντρο του κύκλου θα είναι στο ίδιο τεταρτημόριο.
Το κέντρο του κύκλου είναι K(r,r) και η εξίσωσή του είναι .
Εφόσον ο κύκλος διέρχεται από το A(2,1), οι συντεταγμένες του σημείου ικανοποιούν την εξίσωση:
Άρα, υπάρχουν δύο δυνατές τιμές για την ακτίνα: ή .
Αυτό σημαίνει ότι υπάρχουν δύο διαφορετικοί κύκλοι που ικανοποιούν τις συνθήκες του προβλήματος.